Verordening

Omschrijving

Archiefterminologie

Archiefterminologie voor Nederland en Vlaanderen (2003)

Een verordening is een

Besluit van een organisatie met openbaar gezag dat een algemeen bindende regeling omvat.

Toelichting

• Verordeningen kunnen door bovennationale overheden zoals de Europese commissie, en door de lagere overheden zoals provincies, gemeenten en waterschappen worden uitgevaardigd.
• Bij de rijksoverheid bestaat in Nederland verschil tussen een wet, die naa een parlementaire behandeling is vastgelegd en een daarop gebaseerde uitvoeringsregeling, een Algemene maatregel van bestuur, meestal -besluit genaamd met een voorvoegsel dat het onderwerp ervan bevat, en een ministeriële regeling.
• In België wordt onderscheid gemaakt tussen enerzijds een wet, vastgesteld door het federale parlement, een decreet, vastgesteld door de gemeenschaps- en gewestparlementen en een ordonnantie (II), vastgesteld door de Raad van het Brussels Hoofdstedelijk Gewest en anderzijds een Koninklijk besluit (II) en een ministerieel besluit. Zie voor Koninklijk besluit (I) onder besluit en voor Koninklijk besluit (III) onder beschikking.
• In een specifieke bestuurlijke context worden ook andere termen gebruikt, bijvoorbeeld voor 1798: de ordonnantie (III) (zie voor ordonnantie (I) onder mandaat en ordonnantie (II) hierboven); plakkaat: een ordonnantie met opgedrukt zegel. Stadsrecht, landrecht, keur, willekeur en costumen zijn plaatselijke of regionale regelingen. Keur: de politieverordening van een waterschap, ook na 1798; reglement (II): de bestuursinrichting van een waterschap, en in het algemeen bestuursinrichting in de negentiende eeuw; tegenwoordig verder voor het verkeer, met inbegrip van scheepvaart en luchtvaart; zie voor reglement (I).

Bron

• ANV, lemma 99.

Lexicon van Nederlandse Archieftermen (1983)

Een verordening is een besluit, houdende een algemeen bindende regeling.

Toelichting

• In tegenstelling tot de beschikking, die bedoeld is voor een individueel geval, heeft de verordening een algemene werking.
• Wanneer verordeningen in een specifieke eigen vorm zijn uitgevaardigd, waaraan een eigen benaming is verbonden, dan hantere men in beschrijvingen die benaming. Bijvoorbeeld: decreet (Franse tijd), "plakkaat" (opgedrukt zegel), "ordonnantie" (thans verouderde redactionale vorm), keur, reglement (bijvoorbeeld voor de scheepvaart), wet, algemene maatregel van bestuur.
• Verordeningen kunnen niet alleen door publiekrechtelijke autoriteiten worden uitgevaardigd, doch ook door bijvoorbeeld kerkelijke autoriteiten.

Overgenomen uit

• Lexicon, lemma 45.

Archivistische terminologie (1975)

Een verordening is een schriftelijke wilsuiting van algemene strekking.

Toelichting

• De term ordonnantie werd oudtijds gebruikt zowel voor een verordening als voor een bevelschrift.

Overgenomen uit

• AT1975, lemma 19 bis.